Yeniden değerleme oranında indirim olacak mı?

TAHSİN AKÇA

Yeni yılda vergi, resim ve harçlardaki artışı belirleyen yeniden değerleme oranının 12 aylık üretici fiyat endeksi (ÜFE) ortalamasına göre 2022’de yüzde 36,2 çıkması ve bu oranın yüzde 20 seviyesindeki manşet enflasyonun çok üzerinde olması Cumhurbaşkanı’nın indirim yetkisini kullanmasına yönelik beklentiyi artırdı.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298 inci maddesinin (B) fıkrasına göre, yeniden değerleme oranı, yeniden değerleme yapılacak yılın Ekim ayında (Ekim ayı dâhil) bir önceki yılın aynı dönemine göre TÜİK ÜFE’sinde meydana gelen ortalama fiyat artışına göre tespit ediliyor.

Hazine ve Maliye Bakanlığınca Resmî Gazete ile ilan edilmesi gereken bu oran hafta sonunda 31672 sayılı Resmî Gazetede 533 sayılı tebliğ ile yayınlandı.

Resmi Gazete’de yayınlamanın ardından yüzde 36,2’lik bu oranda indirim yapılıp yapılmayacağı tartışması yeniden başladı.

Tüketici Fiyat Endeksi ile Üretici Fiyat Endeksi arasındaki farkın özellikle bu yıl çok açılması yüksek oranlı yeniden değerleme oranının ortaya çıkmasını beraberinde getirdi. ÜFE’nin 19 yılın en yüksek seviyesine çıkmasıyla Ekim’de ÜFE-TÜFE makası yüzde 46,3’e çıktı.

Enflasyonun yüzde 60-70’lerde seyrettiği dönemlerde yeniden değerleme oranı bu seviyenin altında kaldığı için yeni yılda vergi, resim ve harçlardaki artış dikkat çekmiyordu.

Ancak enflasyonun yüzde 10 seviyesine yaklaştığı son yıllarda yeniden değerleme oranındaki artış mükelleflerin dikkatini daha fazla çekince, Cumhurbaşkanı, 2019 ve 2020 yıllarında yüzde 50’ye kadar indirim yapma yetkisini kullandı.

Yaygın kullanımı olan MTV’de artış sınırlanmıştı

Ancak bu yetki sadece en yaygın mükellef alanı bulunan Motorlu Taşıtlar Vergisi için kullanıldı.
2019’da uygulanacak yeniden değerleme oranı yüzde 23,73 çıkmasına karşın oranın yüksekliği nedeniyle Cumhurbaşkanı yetkisini kullanarak Motorlu Taşıtlar Vergisi’nde artışın yüzde 15,9 uygulanmasına karar vermişti.

Aynı şekilde 2020 yılında yeniden değerleme oranı yüzde 22.58’ken, Cumhurbaşkanı yeniden değerleme oranında indirim yetkisini kullanarak Motorlu Taşıtlar Vergisi için yüzde 12’ye çekmişti.

Yüzde 36,2 uygulanırsa MTV ne kadar olacak

Eğer yüzde 36,20’lik yeniden değerleme oranı onaylanırsa, 1-3 yaş aralığında olan otomobillerin 2022 yılındaki motorlu taşıtlar vergisi motor silindir hacmi 1300 cc ve aşağısında olanlar için bin 51 liradan bin 431 liraya çıkacak.

Aynı yaşta motor silindir hacmi 1301 – 1600 cc arasında olan otomobiller için MTV, bin 830 liradan 2 bin 492 liraya, 1601 – 1800 cc arasında olanlar için 3 bin 234 liradan 4 bin 400 liraya, 1801 – 2000 cc arasında olanlar için 5 bin 95 liradan 6 bin 939 liraya ve 2001 – 2500 cc arasında olanlar için ise 7 bin 640 liradan 10 bin 405 liraya yükselecek.

Cumhurbaşkanı MTV için kullandığı bu yetkiyi trafik cezaları, ehliyet ve pasaport harçları, yurt dışından getirilen telefonlara uygulanan harçlar ve vergi usul cezaları gibi kalemler için şimdiye kadar kullanmadı. Bu kalemlerin bir kısmının ceza niteliğinde olması, bir kısmının da daha dar bir kesimi ilgilendiriyor olması nedeniyle indirim yapıldığı tahmin ediliyor.

Bu yıla ilişkin yeniden değerleme oranı uygulamasında değişiklik olup olmayacağı 1 Ocak tarihine kadar netleşmiş olacak.